Czytaj dalej
Jedne są negatywne (pandemia, wojna), inne, na całe szczęście, niekoniecznie. Rosnący popyt na whisky w ostatnich latach sprawił, że tylko w Szkocji w XXI wieku powstało dotychczas niemal 40 nowych gorzelni!
Doczekaliśmy bardzo ciekawych czasów.
Oczywistą oczywistością będzie stwierdzenie, że nowe gorzelnie słodowej whisky w Szkocji powstają przede wszystkim na jej kontynencie. Jednakże boom w świecie whisky nie omija na szczęście również i wysp. Przykłady? Kilchoman, czy Ardnahoe na Islay, Islay of Raasay na Raasay, Lagg na Arran, Torabhaig na Skye, czy w końcu Harris właśnie…
Nie tylko kontynent
Zanim dotrzemy do wysepki, na której znajduje się gorzelnia Harris wpierw pokrótce o Hebrydach Zewnętrznych. Nazywane również Wyspami Zachodnimi (wszak leżą u zachodnich wybrzeży Szkocji) stanowią łańcuch wysp, z których 15 jest zamieszkanych, a ponad 50 bezludnych.
1. Hebrydy Zewnętrzne
Największą wyspą zarówno Hebrydów Zewnętrznych, jak i całej Szkocji oraz trzecią co do wielkości w Wielkiej Brytanii jest wyspa Lewis and Harris. Jest to jedna z kilku głównych wysp archipelagu (obok m. in. Barra, czy Benbecula), która w sposób umowny dzieli się na 2 części – północną, bardziej płaską Lewis i południową, bardziej górzystą Harris.
2. Lewis and Harris
Chociaż stolicą i największym miastem Lewis and Harris jest Stornoway, dla nas bardziej interesującą jest osada zwana Tarbert. To portowa osada znajdująca się na południu wyspy, w Harris, usytuowana na przesmyku (etymologia nazwy Tarbert wskazuje na tłumaczenie tej nazwy jako „Przesmyk”) między wschodnią i zachodnią częścią jeziora Loch Tarbert. I to Tarbert właśnie jest miejscem, w którym swą historię od niedawna pisze destylarnia Harris.
3. Tarbert
Dużym problemem w ostatnim 50-leciu, zresztą nie tylko na wyspie Lewis and Harris, był sukcesywny spadek populacji na tym terenie. Brak większych perspektyw oraz pracy zmuszał młodych ludzi do emigracji. Gorzelnia Harris została założona właśnie po to, by móc zapobiec temu fatalnemu w skutkach trendowi. I choć minęło zaledwie 8 lat od otwarcia zakładu, ilość zatrudnionych tam osób wzrosła z 10 (w roku otwarcia) do ponad 50 (obecnie).
4. Geneza powstania gorzelni Harris
Jak już wspomniałem – gorzelnia Harris leży na wyspie Lewis and Harris, a dokładniej w jej sercu, w wiosce Tarbert. Budynki destylarni znajdują się zaledwie kilka metrów od wód East Loch Tarbert (wschodnia część jeziora). Co ciekawe – Harris nie jest jedyną gorzelnią na wyspie – w części Lewis, patrząc na północ od Harris, znajdziemy starszą nieco, bo zbudowaną w 2008 roku, gorzelnię Abhainn Dearg.
5. Położenie i…sąsiedztwo
Pomysłodawcą i założycielem gorzelni Harris, otwartej we wrześniu 2015 roku, był niejaki Anderson Bakewell. To muzykolog, który do niedawna niewiele miał wspólnego ze światem whisky. Obserwując z sąsiedniej wyspy Scarp postępujące wyludnianie się Lewis and Harris postanowił temu przeciwdziałać – tworząc „gorzelnię społeczną”.
6. Anderson Bakewell
Harris to zakład, który powstał przede wszystkim dla rozwoju lokalnej społeczności. W tym celu założyciel destylarni „załatwił” od rządu największą w historii Szkocji dotację rządową dla tego typu przedsięwzięcia. Do tego doszedł kapitał prywatny – i tak powstała Harris, gdzie wszystkie krowy z wyspy za darmo karmione są odpadami poprodukcyjnymi z gorzelni, a autochtoni mogą korzystać z inicjatyw tworzonych specjalnie dla nich.
7. Gorzelnia społeczna
Choć na Lewis and Harris nie mieszka wiele osób, to ponad 50% z nich potrafi posługiwać się językiem gaelickim. Dlatego też whisky z Harris będzie nosić dumne gaelickie miano „The Hearach”, co oznacza „Mieszkańca Harris”. Swoją premierę będzie miała już niebawem, bo w 2024 roku. Niewielka produkcja sprawia, że będzie ona wytwarzana w małych partiach, bez filtracji i barwienia, z mocą 46% ABV.
8. The Hearach
Zanim pojawi się whisky z Harris już teraz możemy cieszyć się unikalnym ginem z tej destylarni. Wyjątkowość tego ginu opiera się na jednym, najważniejszym dlań składniku – Sugar Kelp, czyli lokalnej odmianie wodorostów. Poza tym w ginie z Harris znajdziemy jeszcze 7 innych botaników, w tym jałowiec, kolendrę, kasję, czy lukrecję.
9. Gin
Wracając do whisky – w Harris natenczas produkuje się jej zaledwie 400 tysięcy litrów rocznie. Woda pochodzi ze źródła Abhainn Cnoc a’Charrainn, które przepływa przez najstarsze na Ziemi skały (mają ponad miliard lat!). Lekko torfowy słód jest obrabiany w 1 kadzi zaciernej, 5 kadziach fermentacyjnych (długa fermentacja – 72-120 godzin) z sosny oregońskiej i 1 parze alembików. Starzenie odbywa się w beczkach po bourbonie (Buffalo Trace) i sherry Oloroso.
Produkcja
To, że takie gorzelnie jak Harris powstają, to wspaniała wiadomość. Dzięki takim inicjatywom miejsce, w którym się znajdują, staje się bardziej popularne, a lokalsi mają asumpt do wykazania się i rozwoju. Sama whisky jest oczywiście bardzo ważna, ale, pamiętajmy, najważniejsze to to, by człowiek zawsze był człowiekiem dla drugiego człowieka.
Mikro przyciąga!